Sofa đan dây dù có bị mốc không và ngấm nước tới đâu khi để ngoài trời

Một chủ homestay ở Vũng Tàu gọi lên xưởng đầu mùa mưa: bộ sofa ngoài hiên có vệt đen loang ở mép nệm, còn mặt dây đan vẫn sạch. Anh hỏi có phải hàng kém không.

Sofa đan dây dù có bị mốc không là câu xưởng nghe gần như mỗi tháng, và câu trả lời hầu như lần nào cũng giống nhau: mốc nằm ở chỗ giữ ẩm, không nằm ở sợi dây. Bài này tách riêng từng bộ phận ra xem chỗ nào ngấm nước, chỗ nào chỉ ướt bề mặt, chỗ nào khô trong nửa tiếng. Biết được điều đó thì xử lý nhanh hơn nhiều so với lau tổng thể cả bộ. Mẫu minh họa lấy từ bộ sofa đan dây dù của xưởng.

Vết mốc trên sofa dây dù thường xuất phát từ đâu

Mốc cần ba thứ mới mọc được: hơi ẩm giữ lại lâu, chỗ ít gió, và một lớp bụi hữu cơ để bám. Mặt đan bằng sợi dù hiếm khi hội đủ cả ba. Dây căng thành lưới hở, nước chảy qua chứ không đọng, gió lùa được cả hai mặt nên khô nhanh.

Chỗ hội đủ điều kiện lại là những phần ít ai để ý. Khe giữa nệm và thành ghế. Mặt dưới tấm nệm áp vào mặt đan. Chân khung chạm nền gạch ẩm. Góc bàn gỗ kê sát tường. Vệt đen đầu tiên gần như luôn xuất hiện ở một trong bốn chỗ đó, chứ không xuất hiện giữa mặt ngồi.

Bụi quan trọng hơn người ta nghĩ. Sân nhiều cây thì lá rụng, phấn hoa và xác côn trùng tích lại trong khe. Đó là lớp thức ăn cho nấm. Cùng một bộ ghế, kê giữa sân trống hai năm vẫn sạch, kê dưới tán cây rậm thì hết một mùa mưa đã có mảng xám ở mép.

Khung inox với dây trắng là cấu hình ít lo gỉ nhất cho khu vực gần hồ bơi

Sofa đan dây dù có bị mốc không khi phơi mưa liên tục

Riêng phần dây thì gần như không. Sợi dù dùng cho hàng ngoài trời là sợi tổng hợp bện quanh lõi, không hút nước theo kiểu sợi tự nhiên. Nước bám ngoài mặt sợi rồi chảy xuống. Sau cơn mưa rào, sờ vào thấy ướt nhưng bóp không ra nước.

Chỗ hay nhầm là giữa vết bẩn và vết mốc. Mưa đầu mùa cuốn bụi trên mái xuống, để lại vệt vàng nâu trên dây sáng màu. Vệt đó lau xà phòng loãng là ra. Mốc thì bám thành đốm nhỏ lan dần, chà mạnh mới mờ, và vài hôm sau lại hiện ở đúng chỗ cũ.

Thứ chịu mưa kém nhất trong bộ là nệm, nếu nệm may bằng vải thường chứ không phải vải ngoài trời. Vải thường ngấm rồi giữ nước trong lõi mút. Bên ngoài sờ khô nhưng bên trong vẫn ẩm, và đó đúng là môi trường nấm mốc thích.

Khung cũng có phần của nó. Sắt sơn tĩnh điện chịu mưa tốt cho tới khi lớp sơn bị va trầy. Chỗ trầy đọng nước, rỉ nhẹ, rồi mốc bám quanh mép rỉ. Khung nhôm và inox không dính chuyện này, nên các mẫu sofa dây dù đang có tại xưởng phần lớn dùng nhôm hoặc sắt sơn dày cho khu vực phơi mưa hẳn.

Dây dù ngấm nước hay chỉ ướt bề mặt

Cách tự kiểm chứng rất nhanh. Sau cơn mưa, lấy khăn giấy trắng ép mạnh vào mặt đan chừng năm giây. Khăn chỉ ẩm loang nhẹ nghĩa là nước nằm ngoài sợi. Khăn ướt sũng và có vệt màu thì sợi đang ngậm nước, hoặc đó là dây bọc vải chứ không phải dây dù đặc.

Điều đó không có nghĩa dây khô ngay. Mặt đan có hàng trăm nút thắt, mỗi nút giữ lại một giọt. Nắng lên một hai tiếng là hết. Nhưng trời âm u kéo dài mà ghế lại kê chỗ kín gió thì nước nằm trong nút cả ngày, và rêu xanh nhạt bắt đầu bám, thường bắt đầu từ mép sát sàn.

Rêu với mốc là hai chuyện. Rêu màu xanh, bám mặt ngoài, xịt vòi nước mạnh là bay. Mốc màu đen hoặc xám, ăn vào khe nút, phải chà bàn chải lông mềm. Nhận ra sớm thì mất mười phút, để lâu thì mất cả buổi.

Dây nâu xám ít lộ vết bụi mùa mưa hơn so với dây trắng hoặc kem

Nệm mới là chỗ giữ ẩm lâu nhất

Trong một bộ sofa ngoài trời, nệm là món cần chăm nhất chứ không phải dây. Mút bên trong là bọt xốp, hút nước như miếng bông. Vải bọc dù chống thấm tốt tới đâu vẫn có đường chỉ may, và nước đi vào theo đường chỉ.

Nệm ngoài trời đúng nghĩa có ba đặc điểm nhìn là thấy: vải dệt sợi acrylic hoặc polyester phủ chống thấm, lõi mút đục lỗ thoát nước, và đáy nệm có lưới hở cho nước chảy ra. Thiếu lỗ thoát thì nước đọng trong lõi, ngồi lên nghe tiếng óc ách.

Thói quen sai phổ biến nhất là dựng nệm úp vào tường cho khỏi ướt. Úp như vậy mặt tiếp xúc không thoát hơi, hai ngày sau mở ra đã có mùi. Cách đúng là dựng nghiêng, cách tường một khoảng bằng gang tay, mặt vải quay ra ngoài.

Quán nào có kho thì tối nhất nên cất nệm vào trong khi đóng cửa, chỉ để dây đan và khung ngoài trời. Dây với khung chịu được mưa cả mùa, nệm thì không. Việc này tốn chừng hai phút mỗi tối nhưng kéo dài tuổi nệm hơn hẳn so với để nguyên rồi giặt định kỳ.

Bộ có chi tiết gỗ cần che mưa kỹ hơn bộ khung kim loại thuần

Khung ghế và mối hàn, nơi mốc đi kèm gỉ

Phần khung ít khi được nhắc tới khi nói chuyện mốc, nhưng nó hay hư trước. Chân ghế chạm nền, nước đọng dưới đế, lâu ngày sơn bong. Chỗ bong hút ẩm, rỉ nâu chảy ra thành vệt, rồi mốc đen bám vào lớp rỉ đó.

Ba cách giảm chuyện này đều không tốn kém. Kê ghế lên đế nhựa hoặc miếng lót cao su để chân không chạm nền ướt. Vài tháng lật ghế xem đáy chân một lần, thấy bong sơn thì chấm sơn dặm ngay. Và đừng kéo lê ghế trên nền gạch nhám, đó là nguyên nhân tróc sơn số một ở quán đông khách.

Đặt sát biển hoặc quanh hồ bơi thì nên chọn khung nhôm hay inox thay vì sắt. Giá nhỉnh hơn, đổi lại hơi muối và hơi clo ăn sắt rất nhanh, không lớp sơn nào giữ lâu được. Trang sofa dây dù ngoài trời ghi rõ loại khung của từng mẫu để đối chiếu trước khi chọn.

Khung sơn trắng lộ vết rỉ sớm hơn khung tối màu, bù lại dễ phát hiện để dặm sơn

Cách xử lý khi sofa dây dù đã lên mốc

Trước khi chà bất cứ thứ gì, phải biết đang gặp loại nào. Chà nhầm thì hoặc mất công vô ích, hoặc làm xước sợi.

Một lưu ý dễ bị bỏ qua: đừng dùng nước tẩy clo đậm đặc lên dây màu. Clo phá màu sợi, chỗ vừa chà sáng hơn hẳn xung quanh, nhìn còn khó chịu hơn vết mốc ban đầu. Giấm trắng pha một phần với hai phần nước xử lý được phần lớn trường hợp.

Chà xong phải phơi khô hẳn mới kê lại chỗ cũ. Nhiều người làm sạch rồi đẩy ghế vào góc ngay, tuần sau mốc mọc lại và kết luận là hàng kém. Thật ra chỉ là chưa khô.

Với bộ đã mốc ăn vào lõi nệm thì chữa không hiệu quả. Đặt ruột nệm mới theo kích thước cũ rẻ hơn thay cả bộ nhiều, và xưởng nhận làm nệm rời cho các bộ sofa dây dù theo số đo khách gửi.

Dáng tròn khép kín đẹp nhưng lòng ghế kín gió, cần lật nệm thường xuyên hơn

Những chỗ không nên kê sofa đan dây dù

Có vài vị trí mà bộ nào kê vào cũng xuống nhanh, đổi thương hiệu cũng không khác được bao nhiêu.

Góc kín dưới tán cây rậm. Không nắng, ít gió, lá rụng liên tục. Đây là chỗ mốc nhanh nhất trong mọi kiểu sân vườn.

Sát chân tường hướng bắc của nhà phố. Mặt tường loại này quanh năm không có nắng chiếu nên thường ẩm, ghế kê sát sẽ ẩm theo.

Mép hồ bơi có nước bắn liên tục lên nệm. Dây và khung nhôm chịu được, nệm thì không. Buộc phải kê gần thì chọn nệm mỏng có lỗ thoát, hoặc bỏ nệm dùng dây trần.

Sân thượng lát gạch đọng nước sau mưa. Nước đứng vũng quanh chân ghế cả ngày. Kê thêm đế cao hai ba phân là xong.

Ngược lại, chỗ hợp nhất là hiên có mái che hờ, sân trước đón nắng buổi sáng, hoặc ban công chung cư thoáng gió. Những bộ sofa dây dù khung nhôm nhẹ nên đổi vị trí dễ, ai chưa chắc chỗ nào hợp thì kê thử một mùa rồi tính tiếp.

Bộ hai ghế đơn kê vừa ban công hoặc góc sân nhỏ, dễ dời vào trong khi mưa dài

Kiểm tra gì trước khi mua để đỡ lo mốc

Vài phút kiểm lúc nhận hàng tiết kiệm được kha khá phiền phức về sau.

1. Bóp một nút đan trong lòng bàn tay rồi thả. Nút phải bật lại, không bẹp dí. Bẹp là dây rỗng ruột.
2. Xin một đoạn dây thừa, ngâm nước mười phút rồi bóp. Không ra nước là đạt.
3. Lật nệm xem đáy. Phải có lưới thoát nước hoặc lỗ khoét, không phải vải kín cả bốn mặt.
4. Soi mối hàn ở chân ghế. Mài nhẵn và sơn phủ đều thì được, còn gợn xỉ đen là chỗ sẽ rỉ.
5. Lật ghế xem đế chân. Có bịt nhựa hoặc cao su thì tốt, để trơ ống kim loại thì tự mua thêm.
6. Hỏi rõ vải nệm thuộc loại nào. Vải ngoài trời và vải sofa trong nhà nhìn na ná nhau nhưng khác hẳn khi gặp mưa.

Một chi tiết nữa nên hỏi trước: bộ đó có đặt được nệm rời thay sau này không. Nệm là món hỏng trước, và nếu nơi sản xuất không làm rời thì tới lúc hỏng phải đổi cả bộ. Hàng đóng tại xưởng theo số đo thì chuyện này dễ, còn hàng nhập nguyên thùng thì tùy mẫu.

Cuối cùng là chỗ cất. Đo thử xem kho hoặc gầm cầu thang có đủ chỗ xếp nệm mùa mưa không, trước khi chốt số lượng.

Nệm rời tháo giặt được là chi tiết đáng hỏi trước khi đặt hàng

Câu hỏi hay gặp