Bảo quản bàn ghế sân vườn mùa mưa nên cất hay để ngoài

Cuối tháng tư ở miền Nam là lúc câu hỏi này quay lại. Mưa bắt đầu rơi vào chiều, sân ướt suốt ba bốn tháng, và nhiều nhà loay hoay không biết có nên khuân bộ bàn ghế vào nhà kho hay cứ để nguyên ngoài sân. Câu trả lời không giống nhau cho mọi bộ, vì phần chịu nước kém nhất của một bộ bàn ghế ngoài trời không phải là khung hay sợi đan.

Bài này chia theo mùa: chuẩn bị trước mưa, xử lý sau mưa, rồi tới mùa nắng. Kèm theo là những lỗi lau rửa hay gặp. Các mẫu minh họa lấy từ danh mục bàn ghế sân vườn của xưởng, nhưng cách chăm áp dụng chung cho hầu hết bộ đan sợi nhựa.

HTT 08, bộ khung inox mặt kính, nhóm ít phải cất nhất khi mưa

Cất hay để ngoài, quyết định theo ba yếu tố

Yếu tố thứ nhất là bộ đó có nệm hay không. Bộ ghế trơ khung và sợi đan để ngoài mưa vẫn ổn, còn bộ có nệm ngồi và gối tựa thì nệm phải vào nhà, dù khung để đâu cũng được. Nệm là thứ hỏng trước, và hỏng theo kiểu không cứu được.

Yếu tố thứ hai là nước có thoát được không. Sân dốc, nền gạch nhám, chân ghế có đế nhựa thì để ngoài không sao. Sân đọng vũng, chân ghế ngâm nước vài giờ mỗi lần mưa thì nên kê lên hoặc dời vào chỗ khô, kể cả khi khung là inox.

Yếu tố thứ ba là chất liệu khung. Khung nhôm và inox không gỉ nên gần như không phải cất. Khung sắt sơn tĩnh điện thì tùy tình trạng lớp sơn: sơn còn nguyên thì để được, sơn đã xước tới lõi thì mỗi mùa mưa là một lần gỉ lan thêm.

Gộp ba yếu tố lại, phần lớn bộ trong nhóm bàn ghế giả mây ngoài trời chỉ cần cất nệm, còn khung và ghế để nguyên tại chỗ. Việc khuân cả bộ vào ra mỗi tháng thường gây trầy xước nhiều hơn là mưa gây hại.

Bảo quản bàn ghế sân vườn trước khi mùa mưa tới

Làm một lượt trước khi mưa đều đặn thì cả mùa đỡ việc. Trình tự dưới đây mất khoảng một buổi cho một bộ sáu ghế.

1. Rửa sạch bụi bám trên sợi đan bằng nước và bàn chải lông mềm, để khô hẳn trước khi làm bước sau.
2. Kiểm lớp sơn khung, chỗ nào xước tới lõi sắt thì chấm sơn dặm, để khô rồi mới dùng lại.
3. Siết lại toàn bộ ốc chân ghế và ốc nối tay vịn, vì ốc lỏng làm khung xô lệch và sợi đan bị kéo.
4. Tháo nệm và gối tựa, giặt, phơi thật khô rồi cất vào túi kín trong nhà.
5. Kê chân ghế lên đế nhựa hoặc tấm đá mỏng nếu nền hay đọng nước.
6. Dời bộ ra khỏi tán cây rụng lá và khỏi vùng nước dội từ máng xối.

Nếu sân có mái che một phần, việc chuẩn bị nhẹ hơn nhiều: chỉ cần dồn bộ vào phần dưới mái và giữ nguyên vị trí đó suốt mùa. Nhiều nhà làm ngược lại, để bộ đẹp nhất ở chỗ lộ thiên cho dễ nhìn từ trong nhà, rồi mùa mưa nào cũng phải khuân.

Với bộ mới mua trong mùa khô, nên làm lượt kiểm này ngay khi nhận hàng thay vì chờ tới đầu mùa mưa. Lúc đó ốc còn mới, sơn còn nguyên, chụp vài tấm ảnh để sau này biết chỗ nào xuống cấp. Khi chọn bộ mới trong danh mục bàn ghế sân vườn tại xưởng, nhớ hỏi luôn loại ốc dùng ở chân ghế là thép hay inox.

Bước bốn là bước hay bị bỏ qua nhất. Nệm ẩm cất vào túi kín cũng mốc như để ngoài mưa, nên phải phơi khô hẳn, sờ vào giữa lõi thấy không lạnh tay mới cất.

HTT 14, khung inox chân xoắn, không gỉ nên ít phải dời khi mưa

Phần nào của bộ bàn ghế hỏng trước khi gặp nước

Xếp theo thứ tự hỏng trước hỏng sau, danh sách này gần như giống nhau ở mọi bộ ngoài trời.

• Nệm và gối tựa. Bọt xốp ngậm nước rất lâu khô, và mùi mốc xuất hiện trước khi nhìn thấy vết mốc.
• Ốc vít thép thường ở chân ghế. Đây là chỗ gỉ đầu tiên, kể cả trên khung nhôm, vì ốc hay là loại thép rẻ hơn khung.
• Chỗ sơn bị xước trên khung sắt. Nước len vào dưới lớp sơn rồi đẩy sơn bong dần ra xung quanh.
• Chân ghế tiếp đất. Ngâm nước lâu thì mục ống hoặc rộp sơn, dù phần trên còn mới.
• Sợi đan. Đây là phần bền nhất, sợi PE có phụ gia chống tia UV thì nước gần như không ảnh hưởng.

Nhìn danh sách này là thấy chuyện cất cả bộ vào kho có phần thừa. Cất nệm và thay ốc inox giải quyết được hai vấn đề lớn nhất, còn rẻ hơn nhiều so với công khuân vác.

Việc cần làm với bàn ghế sân vườn sau mỗi trận mưa lớn

Sau một trận mưa lớn, ba việc đáng làm ngay và mất chưa tới mười phút. Việc thứ nhất là nghiêng mặt bàn hoặc lau khô mặt kính, vì nước đọng trên kính để lâu thành vệt canxi rất khó tẩy.

Việc thứ hai là nhấc ghế lên khỏi vũng nước nếu sân có chỗ trũng. Chỉ cần dời ghế sang chỗ cao hơn, không cần khuân vào nhà. Nước đọng dưới chân ghế mới là thứ ăn mòn, chứ không phải nước mưa rơi lên mặt ghế.

Việc thứ ba là kiểm chỗ tụ nước trong khung. Ghế bành sợi to có phần khung rỗng, đôi khi nước tụ trong ống và không thoát được. Lật nghiêng ghế vài giây là nước chảy ra, nếu không thì cần khoan một lỗ thoát nhỏ ở đáy ống.

Còn nếu mưa liên tục nhiều ngày, đừng cố lau khô sau mỗi cơn. Chờ tới khi có nắng rồi làm một lượt, phơi cả bộ dưới nắng chừng hai tiếng là đủ.

Có một dấu hiệu đáng để ý sau mưa dầm: mùi. Bộ ghế khô ráo thì không có mùi gì, còn ngửi thấy mùi ẩm mốc nghĩa là đang có chỗ giữ nước, thường là trong ống khung hoặc dưới lớp nệm. Tìm ra chỗ đó và xử lý sớm thì không lan.

HTT 28, chân sắt tròn, nên kê đế nhựa nếu nền sân hay đọng nước

HTT 45, sợi đan hai màu, phần dễ giữ sạch nhất trong bộ

Bảo quản bàn ghế sân vườn qua mùa nắng gắt

Mùa nắng gây hại theo kiểu khác: không làm gỉ nhưng làm bạc màu và giòn sợi. Việc chính trong mùa này là hạn chế nắng chiếu thẳng vào cùng một mặt suốt ngày.

Cách đơn giản nhất là xoay ghế mỗi vài tuần, để các mặt chịu nắng đều nhau. Bộ nào cũng có mặt hướng ra nắng chiều và mặt quay vào bóng, sau một mùa hai mặt đó khác màu thấy rõ nếu không xoay.

Dù che hoặc giàn cây giúp nhiều hơn mọi loại thuốc bảo dưỡng. Sợi PE tốt vẫn bạc dần dưới nắng gắt, chỉ là chậm hơn sợi rẻ. Che được nắng buổi trưa và đầu giờ chiều là kéo dài tuổi thọ đáng kể.

Về vệ sinh, mùa nắng chỉ cần lau bụi bằng khăn ẩm mỗi tuần. Không cần rửa nước nhiều, vì bụi khô lau ra dễ hơn bùn ướt. Các mẫu trong trang bàn ghế sân vườn đều dùng chung cách này, không phân biệt màu sợi.

Bạt phủ, kho chứa và cách kê khi cất

Bạt phủ là giải pháp giữa cho nhà không có kho. Chọn bạt có lỗ thông hơi ở hai bên, vì bạt kín hoàn toàn giữ hơi ẩm bên trong và gây mốc nhanh hơn để trần. Bạt phải trùm quá chân ghế nhưng chừa hở khoảng mười centimet sát đất cho không khí lưu thông.

Nếu có kho, đừng chồng ghế quá bốn cái. Chồng cao thì trọng lượng dồn xuống ghế dưới cùng và làm bẹp phần sợi đan ở mặt ngồi. Ghế bành sợi to thì không nên chồng, xếp cạnh nhau tốt hơn.

Chỗ cất cũng nên tính tới việc lấy ra. Kho chất kín tới mức phải dỡ ba lớp mới lôi được bộ ghế thì cả mùa mưa không ai đụng tới, và tới lúc trời tạnh cũng ngại khuân ra. Để bộ ở lớp ngoài cùng, gần cửa kho, là thứ quyết định bộ đó có được dùng lại hay không.

Trong kho, kê ghế lên pallet hoặc thanh gỗ, cách nền chừng mười centimet. Nền kho hay hút ẩm từ đất lên, và ghế đặt trực tiếp xuống nền xi măng cả mùa mưa thì phần chân bị ẩm dai dẳng.

HTT 74, ghế bành sợi to, loại nên kiểm nước tụ trong khung sau mưa

Ba sai lầm khi lau rửa bàn ghế ngoài trời

Sai lầm thứ nhất là xịt nước áp lực cao. Vòi rửa xe làm sạch rất nhanh nhưng áp lực đủ mạnh để đẩy sợi đan lệch khỏi khung, và chỗ lệch đó không tự về chỗ cũ. Dùng vòi nước thường với bàn chải lông mềm là đủ.

Sai lầm thứ hai là dùng chất tẩy mạnh. Nước tẩy gốc clo làm sợi PE bạc màu vĩnh viễn, còn nhanh hơn cả nắng. Vết bẩn thường trên sợi đan chỉ cần nước ấm pha chút xà phòng rửa chén.

Sai lầm thứ ba là bôi dầu bóng lên sợi. Lớp dầu giữ bụi lại nên vài tuần sau bộ ghế bám bẩn hơn lúc chưa bôi, và bụi bám vào dầu thì chà mới ra. Sợi nhựa không cần dưỡng như gỗ hay mây thật.

Nếu bộ đã bạc màu tới mức lau kiểu gì cũng không lại như cũ thì đừng cố tẩy thêm, càng chà mạnh sợi càng xơ. Lúc đó chỉ còn hai hướng: đan lại sợi mới trên khung cũ, hoặc đổi bộ. So sánh với các mẫu giả mây ngoài trời hiện có rồi tính chi phí đan lại là ra được nên chọn hướng nào.

Một điểm nữa liên quan tới mặt bàn: mặt kính lau bằng khăn khô sau khi rửa, đừng để tự khô ngoài nắng. Nước tự bay hơi để lại vệt trắng, mà vệt đó tích tụ dần thì phải dùng giấm mới tẩy được.

HTT 79, khung nhôm không gỉ, hợp sân để đồ quanh năm

HTT 210, bộ màu trắng, cần lau bụi đều tay hơn bộ màu tối

Câu hỏi hay gặp về bảo quản bàn ghế sân vườn